مالتیورس ایکس (MultiversX) یک بلاکچین با پروتکل زیرساختی مشابه اثبات سهام یا PoS است که امکان توسعه قراردادهای هوشمند و اپلیکیشن‌های غیر متمرکز را فراهم می‌کند. این بلاکچین شباهت‌ها و تفاوت‌هایی با اتریوم دارد که به‌عنوان اولین بلاکچین با قابلیت توسعه قراردادهای هوشمند شناخته می‌شود. ارز دیجیتال اصلی مالتیورس ایکس EGLD است که شبیه اتر در اتریوم، کاربردهای متنوعی دارد. در این مطلب، این دو بلاکچین را با هم مقایسه می‌کنیم و شباهت‌‌ها و تفاوت‌های آن‌ها را می‌خوانید.

مکانیرم MultiversX در برابر Ethereum

مکانیزم یا پروتکل زیرساختی، هسته اصلی یک بلاکچین است. این پروتکل مشخص می‌کند که بلوک‌ها در بلاکچین چطور تایید شوند و به بیان دیگر، تراکنش‌ها چطور تایید شوند. مالتیورس ایکس یا همان الروند (Elrond) سابق، از مکانیزم اثبات سهام یا همان PoS پیروی می‌کند.

اسم دقیق مکانیزم زیرساختی مالتیورس ایکس، Secure Proof of Stake است که ترکیبی از شاردینگ (بخش‌بندی شبکه بلاکچین) و PoS را شامل می‌شود.

اتریوم نسخه اول بر مبنای مکانیزم ماینینگ یا اثبات کار یا PoW کار می‌کرد. نسخه دوم اتریوم با تغییر مکانیزم روبه‌رو شد و اکنون این بلاکچین از مکانیزم PoS پیروی می‌کند. باوجود شباهت مکانیزم اتریوم و مالتیورس ایکس، پروژه مالتیورس ایکس به خاطر پیاده‌سازی سیستم شاردینگ، سرعت بیشتری در تایید تراکنش‌ها دارد.

multiversx

معماری مالتیورس ایکس در مقایسه با اتریوم

معماری بلاکچین مالتیورس ایکس شامل یک ماشین مجازی به نام MultiversX Web Assembly می‌شود. این ماشین مجازی با مخفف WASM VM شناخته می‌شود و میزبانی و اجرای قراردادهای هوشمند را برعهده دارد. همین ماشین مجازی هم مدیریت شاردها شامل جدا کردن بخش‌های بلاکچین، اجرای قراردادها در هر Shard و اتصال آن‌ها پس از پردازش تراکنش را مدیریت می‌کند.

اتریوم برای پردازش تراکنش‌ها و اجرای قراردادهای هوشمند از ماشین مجازی اتریوم یا EVM استفاده می‌کند. Ethereum Virtual Machine همان محیط اجرای قراردادهای هوشمند است که همه کلاینت‌های اتریوم باید از آن استفاده کنند و به آن متصل باشند.

زبان برنا‌مه‌نویسی در اتریوم و مالتیورس ایکس

زبان برنامه‌نویسی که یک بلاکچین پشتیبانی می‌کند، نقش مهمی در افزایش تعداد توسعه‌دهنده‌های آن دارد. مالتیورس ایکس در اینجا هم با اتریوم و شبکه‌های مشابه رقابت می‌کند. این پروژه قصد دارد توسعه‌دهنده‌های هرچه بیشتر را به بلاکچین خود جذب کند به همین دلیل از زبان‌های بیشتری پشتیبانی می‌کند.

توسعه‌دهنده‌ها در MultiversX می‌توانند قراردادهای هوشمند را با زبان‌های متعدد از Typescript و #C و Go تا C و ++C توسعه دهند. هر زبان برنامه‌نویسی که قابلیت کامپایل کردن قراردادهای هوشمند Web Assembly را داشته باشد، در این بلاکچین پشتیبانی می‌شود. البته از آنجایی که فریمورک قراردادهای هوشمند مالتیورس ایکس با زبان Rust نوشته شده است، این زبان برای توسعه قراردادهای هوشمند پیشنهاد می‌شود.

اپلیکیشن‌های متعددی روی مالتیورس ایکس توسعه یافته‌اند که هرکدام کاربردهای منحصر به فردی دارند. از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به ایکس پورتال اشاره کرد که خدمات جامعی را در اختیار کاربران قرار می‌دهد. برای آشنایی بیشتر با xPortal، این مطلب را بخوانید: اپلیکیشن xPortal چیست و در اکوسیستم مالتیورس ایکس چه نقشی دارد؟

سرعت MultiverseX در برابر Ethereum

سرعت پردازش تراکنش‌ها یکی از فاکتورهای مهمی است که در مقایسه این شبکه‌های غیر متمرکز اهمیت پیدا می‌کند. سرعت پردازش تراکنش‌ها در اتریوم نسخه اول، ۳۰ تراکنش در ثانیه بود. با تغییر مکانیزم شبکه از PoW به PoS، سرعت پردازش تا ۱۰۰ هزار تراکنش در ثانیه افزایش پیدا کرد.

 سرعت پردازش در مالتیورس ایکس به خاطر سازوکار شارد و استفاده از مکانیزم SPoS، بیشتر از رقبا است. همچنین این بلاکچین از ساختار Adaptive State Sharding استفاده می‌کند که تقسیم‌بندی بلاکچین را نسبت به رقبای مشابه، بهتر انجام می‌دهد. به خاطر همین قابلیت‌ها، MultiverseX می‌تواند ۲۵۰ هزار تراکنش را در ثانیه پردازش کند. یعنی تقریبا تراکنش‌ها به‌صورت آنی انجام می‌شوند.

قابلیت‌های multiversx

مقیاس‌پذیری مالتیورس ایکس در برابر اتریوم

مالتیورس ایکس یا همان الروند سابق به خاطر پیاده‌سازی سیستم Adaptive State Sharding امکان مقیاس‌پذیری بهتری نسبت به رقبا دارد. این بلاکچین به خاطر ساحتار مقیاس‌پذیر خود، یکی از بهترین گزینه‌ها برای توسعه اپلیکیشن‌های غیر متمرکز شده است.

اتریوم در نسخه اول مشکلات زیادی با مقیاس‌پذیری داشت. نودهای اتریوم باید تراکنش‌ها را پردازش می‌کردند و با ساختار PoW پاداش می‌گرفتند. این مکانیزم موانع زیادی برای مقیاس‌پذیری داشت و با زیادتر شدن تراکنش‌ها، سرعت کمتر شده و کارمزد تراکنش‌ها بسیار زیاد می‌شد. با تغییر مکانیزم Ethereum 2.0 به PoS، مشکل مقیاس‌پذیری اتریوم هم تا حد زیادی حل شد. ازطرفی بلاکچین‌های لایه دوم اتریوم مثل پالیگان هم با پیاده‌سازی مکانیزم‌های جدید، مقیاس‌پذیری و سرعت بهتری دارند.

مقایسه امنیت MultiversX و Ethereum

اتریوم در هر دو مکانیزم PoW و PoS به خاطر کامیونیتی بزرگ نودها و ماینرها، امنیت بسیار زیادی دارد. هرچه نودها و مشارکت‌کننده‌ها در ساختار غیر متمرکز بلاکچین بیشتر باشد، اعتماد بیشتری به امنیت شبکه احساس خودهد شد.

مالتیورس ایکس در اینجا هم به خاطر سیستم SPoS امنیت بالایی دارد. غیر متمرکزسازی کامل روی این بلاکچین پیاده شده است و برای تایید تراکنش‌ها نیاز به هیچ سیستم واسطه‌ای نیست.

هزینه تراکنش‌ها

در بلاکچین اتریوم برای پرداخت کارمزد تراکنش‌ها باید Gas پرداخت کنید. این هزینه در زمان شلوغی شبکه تا حد زیادی بالا می‌رود و بعضی اوقات از ۴ تا ۵ دلار به ۷۰ دلار می‌رسد. البته در اتریوم نسخه دوم، هزینه تراکنش‌ها بعضی اوقات بسیار پایین‌تر می‌شود.

مالتیورس ایکس مانند بسیاری شبکه‌های PoS دیگر هزینه کارمزد پایینی دارد. هزینه کارمزد هر تراکنش در این بلاکچین، ۰/۰۰۱ دلار است.

جمع‌بندی

بلاکچین مالتیورس ایکس به خاطر قابلیت میزبانی از قراردادهای هوشمند یکی از پروژه‌های آینده‌دار دنیای کریپتو است. این پروژه با ارز دیجیتال ایگولد EGLD سعی می‌کند تا تمامی چالش‌ها و مشکلات بلاکچین‌های مشابه مثل اتریوم را حل کند. در مقابل، اتریوم به خاطر سابقه بیشتر و حضور تعداد بسیار بیشتری پروژه‌های غیر متمرکز، محبوبیت بیشتری دارد و هنوز بسیاری از کاربران، آن را به رقبا ترجیح می‌دهند. در این مطلب، مقایسه بین MultiverseX و Ethereum را خواندید و با تفاوت‌ها و شباهت‌های این دو بلاکچین آشنا شدید.